ตั้งแต่วินโดว์ 3.11 แล้วที่ผู้ใช้สามารถตั้งชื่อไฟล์เป็นภาษาไทยได้ เช่น รายงาน.xls จดหมาย.doc ฯลฯ แฟ้มข้อมูลที่สร้างด้วย MS office 4.3 ทำให้เราตั้งชื่อภาษาไทยได้เพียงแต่ระบบการตั้งชื่อไฟล์แบบ 8.3 ของ DOS 6.2 นั้นไม่เอื้ออำนวยสำหรับการตั้งที่ไฟล์ที่ "เข้าใจง่าย" นัก ดังนั้นเรื่องชื่อไฟล์ภาษาไทยจึงยังไม่เป็นที่นิยมใช้ในยุคนั้น
พอมาถึงวินโดว์ 95 ซึ่งตั้งขื่อไฟล์ได้ยาวถึง 254 ตัวอักษรคราวนี้แหละครับคงถึงเวลาตั้งที่ไฟล์ที่เป็นภาษาไทยที่เข้าใจง่ายซะทีหนึ่ง
เช่น "รายงานประจำปี 2543" "ข้อสอบคณิตศาสตร์ประจำปี 2542" "รายงานวิชาสังคม205" พวกนี้เป็นชื่อที่ดูแล้วเข้าใจเลยว่าแฟ้มนี้คืออะไรหลายๆ คนคงจะยิ้มกริ่มเพราะคิดว่านี่เป็นระบบการตั้งชื่อข้อมูลที่เหมาะสมกับภาษา ไทยมากที่สุด
แต่ช้าก่อนจากการลองใช้ชื่อไฟล์ภาษาไทยมา 2-3 ปี ผมพบปัญหาที่เชื่อว่าการตั้งชื่อไฟล์เป็นภาษาไทยนั้นต้องหลีกเลี่ยง
1. เมื่อลบไฟล์ดังกล่าวและต้องการที่จะล้างถังขยะ( Emty Recycle bin) จะมีข้อความเตือนว่าไม่สามารถจะ Emty แฟ้มภาษาไทยได้เพราะไม่พบสารบบแฟ้มดังกล่าว
2. เข้าถึงแฟ้มไม่ได้กรณีที่ตั้งชื่อโฟลเดอร์ เป็นภาษาไทย เช่นผมเคยตั้งชื่อโฟลเดอร์ว่า "น้ำมันแพง" แล้วเก็บแฟ้มในโฟลเดอร์นั้น 3-4 แฟ้ม หลังจากนั้นเมื่อผมพยายามจะเข้าถึงแฟ้มดังกล่าวไม่สามารถเข้าได้ มีข้อความ Error ใน Windows Explorer รายงานว่า ไม่สามารถเข้าถึงโฟลเดอร์ดังกล่าวสได้ ที่จริงแล้วชื่อโฟลเดอร์นั้นอาจจะได้รับการแก้ไขโดยวินโดวส์โดยอัตโนมัติ เมื่อเห็นว่าอาจจะมีปัญหา (อย่าลืมนะครับ วินโดวส์เองไม่ได้เข้าใจระบบภาษาไทยอย่างสมบูรณ์) กรณีที่พบบ่อยคือ ชื่อโฟลเดอร์ถูกเปลี่ยนไป เปลี่ยนเป็นตัวอักขระแปลกๆ
3. เมื่อใช้ Norton Disk Doctor เพื่อตรวจสอบสภาพของฮาร์ดดิสก์ จะมีจะรายงานทันทีว่า ไดเรคทอรี่เกิดความเสียหายปัญหามาจากชื่อแฟ้มเป็นภาษาไทย ทั้งนี้เพราะ Norton ไม่สนับสนุนภาษาไทย ถ้าหากให้ Norton Dick Doctor แก้ไข มันจะแปลงชื่อไฟล์เป็นชื่อสั้น ๆ หรือไม่ก็เป็นตัวอักจระแปลกๆ เราจะเข้าถึงไฟล์ตัวนั้นไม่ได้เลย
4. การเรียงลำดับชื่อแฟ้มหรือตัวอักษรก็มีปัญหาเช่นเดียวกันอย่างที่เราทราบว่า ภาษาไทยนั้นมีสระ และมีเงื่อนไขของภาษาอีกมากมาย ในบางกรณีจึงเกิดปัญหาในการเรียงลำดับ
5. กรณีนำไฟล์นั้นไปเก็บในเซิร์ฟเวอร์ ที่ใช้ Widows NT 4.0 English, Windows 2000 Advance Server เมื่อเกิดปัญหาเกี่ยวกับไฟล์ที่มีชื่อภาษาไทย จะแก้ไขลำบาก กรณีนี้ ถ้าหาก Client เป็น Windows ที่สนับสนุนภาษาไทย เราจะเห็นไฟล์เป็นภาษาไทย แต่เมื่อไรก็ตามที่ Admin เข้าตรวจสอบ เขาจะอ่านชื่อแฟ้มไม่ออก ทำให้เกิดความเข้าใจผิดได้
6. กรณีที่ใช้บริการ Internet Personal Harddisk เช่น บริการของ Xdrive.com , netdrive.com จะเกิดปัญหาว่า เมื่อเรานำไฟล์ที่มีชื่อภาษาไทยอัพโหลดไปที่เซิร์ฟเวอร์ของผู้ให้บริการแล้ว เราจะจัดการกับแฟ้มนั้นไม่ได้เลย ผมเคยสอบถามทางฝ่าย Support ของ Xdrive ได้ความว่าระบบของเขาไม่สนับสนุนไฟล์หรือโฟลเดอร์ที่มีตัวอักษรที่ไม่ใช่ ภาษาอังกฤษ
7. กรณีที่นำไฟล์ดังกล่าวไปเก็บไว้ในเซิร์ฟเวอร์ หรือ Internet Personal Harddisk แล้วใช้เครื่องคอมพิวเตอร์ประเภทอื่นๆ หรือโทรศัพท์มือถือที่สนับสนุน WAP , อุปกรณ์ PDA ที่ต่อเชื่อมอินเตอร์เน็ต อาจจะมีปัญหาในการเข้าถึงหรือจัดการกับแฟ้มข้อมูลเหล่านั้น
